vademecum kadrowego, składki ZUS, zasiłki, wynagrodzenia, urlopy, bhp
lupa
A A A

Świadczenia dla pracujących z tytułu opieki nad członkiem rodziny - Dodatek do Gazety Podatkowej nr 16 (1473) z dnia 22.02.2018

Okoliczności uzasadniające prawo do zasiłku opiekuńczego

W razie nieobecności w pracy, spowodowanej koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny, osoby ubezpieczone mogą skorzystać z zasiłku opiekuńczego, który w pewnym stopniu zrekompensuje utracone w tym czasie zarobki (przychody). Trzeba się jednak liczyć z pewnymi ograniczeniami w prawie do tego świadczenia oraz koniecznością przedłożenia dokumentów potwierdzających okoliczności uzasadniające jego przyznanie.

Zasiłek opiekuńczy jest jednym ze świadczeń pieniężnych wypłacanych z ubezpieczenia chorobowego. Przysługuje od pierwszego dnia podlegania temu ubezpieczeniu (bez okresu wyczekiwania), niezależnie od tego, czy dana osoba została objęta ubezpieczeniem chorobowym obowiązkowo (np. pracownik), czy też przystąpiła do tego ubezpieczenia na zasadzie dobrowolności (np. osoba zatrudniona na umowę zlecenia lub prowadząca własną działalność pozarolniczą).

Nie tylko na chorego członka rodziny

Z prawa do zasiłku opiekuńczego może skorzystać ubezpieczony, który stosownym zaświadczeniem lekarskim (np. zaświadczeniem lekarskim ZUS ZLA) potwierdzi konieczność sprawowania opieki nad:

  • chorym dzieckiem w wieku do ukończenia 14 lat lub
     
  • innym chorym członkiem rodziny, za którego uznaje się małżonka, rodziców, rodzica dziecka, ojczyma, macochę, teściów, dziadków, wnuki, rodzeństwo oraz dzieci w wieku powyżej 14 lat - jeżeli pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z ubezpieczonym w okresie sprawowania opieki.

To jednak nie jedyne okoliczności uzasadniające przyznanie tego świadczenia. Zasiłek opiekuńczy przysługuje bowiem również ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad zdrowym dzieckiem, gdy praktycznie z dnia na dzień dotychczasowy jego opiekun nie może dalej sprawować nad nim opieki. Przy czym chodzi tu wyłącznie o dziecko:

  • własne ubezpieczonego lub jego małżonka, albo przysposobione lub przyjęte na wychowanie i utrzymanie,
     
  • w wieku do ukończenia 8 lat,

które wymaga opieki w sytuacjach określonych w art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zwanej ustawą zasiłkową (patrz tabela), a więc m.in. w wyniku:

  • nieprzewidzianego zamknięcia placówki, do której dziecko uczęszcza albo
     
  • choroby jego opiekuna.

Dokumentowanie prawa do zasiłku

Ubiegając się o zasiłek opiekuńczy ubezpieczony powinien wystąpić ze stosownym wnioskiem, zawierającym dane określone w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków.

Jednak sam wniosek to za mało. Chorobę dziecka lub innego członka rodziny, nad którym sprawowana jest opieka potwierdza się stosownym zaświadczeniem lekarskim (wystawionym na formularzu ZUS ZLA albo w formie dokumentu elektronicznego, tzw. e-zwolnieniem lub e-ZLA), analogicznie jak chorobę samego ubezpieczonego.

Gdy opieka sprawowana jest nad zdrowym dzieckiem, okoliczności, w wyniku których zostało ono pozbawione opieki, należy potwierdzić jednym z dokumentów wymienionych w § 29 rozporządzenia w sprawie dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków, a więc stosownym oświadczeniem lub zaświadczeniem (patrz tabela).

Świadczenie z limitem

Trzeba również mieć na uwadze, iż nie w każdym przypadku zasiłek opiekuńczy będzie przysługiwał, mimo zaistnienia okoliczności uzasadniających jego przyznanie. Dla świadczenia tego ustawodawca przewidział bowiem ograniczoną liczbę dni do wykorzystania w danym roku kalendarzowym. Wynosi ona odpowiednio:

  • 60 dni - gdy opieka sprawowana jest nad dziećmi (zdrowymi do lat 8 i chorymi do ukończenia 14. roku życia) lub
     
  • 14 dni - jeżeli opieka sprawowana jest nad innymi członkami rodziny.

Łącznie na opiekę nad dziećmi i innymi członkami rodziny liczba dni należnego zasiłku opiekuńczego nie może przekroczyć 60 dni w roku kalendarzowym.

Wskazane limity obowiązują:

  • niezależnie od liczby osób uprawnionych do zasiłku opiekuńczego oraz
     
  • bez względu na liczbę dzieci i innych członków rodziny wymagających opieki.

Jeżeli zostaną one przekroczone, zasiłek opiekuńczy już nie przysługuje do końca danego roku kalendarzowego. Ponowne nabycie uprawnień do tego świadczenia może nastąpić dopiero od 1 stycznia kolejnego roku.


Zasiłek opiekuńczy przysługuje maksymalnie przez 60 dni w roku kalendarzowym.


Kwestię tę reguluje art. 33 ustawy zasiłkowej, która jednocześnie w art. 34 przewiduje jeszcze jedno ograniczenie w prawie do tego świadczenia. Otóż nie przysługuje ono, jeżeli poza ubezpieczonym są inni członkowie rodziny pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym, mogący zapewnić opiekę dziecku lub choremu członkowi rodziny. Co prawda istnieje wyjątek od tej zasady, jednak dotyczy on wyłącznie opieki sprawowanej nad chorym dzieckiem i to w wieku do 2 lat.

Gdy zatem sam ubezpieczony ujawni obecność innego członka rodziny w okresie sprawowania opieki albo zostanie to stwierdzone w wyniku przeprowadzonej kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnienia od pracy, zasiłek opiekuńczy nie przysługuje (za poszczególne dni lub za cały wnioskowany okres).

Okoliczności uzasadniające przyznanie prawa do zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad zdrowym dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat
Okoliczność Wymagany dokument*
» nieprzewidziane zamknięcie:
- żłobka,
- klubu dziecięcego,
- przedszkola lub
- szkoły,

do których dziecko uczęszcza **,

» stosowne oświadczenie ubezpieczonego,
» choroba:
- niani, z którą rodzice mają zawartą umowę uaktywniającą, o której mowa w art. 50 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2016 r. poz. 157 ze zm.), lub
- dziennego opiekuna

sprawujących opiekę nad dzieckiem,

» oświadczenie ubezpieczonego o chorobie niani lub dziennego opiekuna oraz stosowne zaświadczenie lekarskie, stwierdzające niezdolność do pracy niani lub dziennego opiekuna***, lub jego kopia potwierdzona przez ubezpieczonego za zgodność z oryginałem,
» poród lub choroba:
- małżonka ubezpieczonego lub
- rodzica dziecka,

stale opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki,

» zaświadczenie lekarskie wystawione ubezpieczonemu na zwykłym druku, zawierające:
- imię i nazwisko małżonka lub rodzica stale opiekującego się dzieckiem,
- okres i przyczynę konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem,
- nazwisko dziecka, nad którym ma być sprawowana opieka, oraz jego imię, o ile dziecku zostało już nadane,
- pieczątkę i podpis wystawiającego zaświadczenie.

» pobyt:
- małżonka ubezpieczonego lub
- rodzica dziecka,

stale opiekujących się dzieckiem, w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne.

* załączany do wniosku o zasiłek opiekuńczy 
** za nieprzewidziane, zdaniem ZUS, uważa się takie zamknięcie tych placówek, o którym ubezpieczony został zawiadomiony w terminie krótszym niż 7 dni przed dniem ich zamknięcia
*** tj. odpowiednio: zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA, wydruk e-zwolnienia lub zaświadczenie lekarskie wystawione na formularzu wydrukowanym z systemu teleinformatycznego albo zaświadczenie lekarskie wystawione na zwykłym druku, zawierające:
- imię, nazwisko i PESEL albo - jeżeli nie nadano numeru PESEL - serię i numer dokumentu stwierdzającego tożsamość niani lub dziennego opiekuna sprawujących opiekę nad dzieckiem,
- okres orzeczonej niezdolności do pracy,
- pieczątkę i podpis wystawiającego zaświadczenie
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Indeks Księgowań - Księgowanie od A do Z
GOFIN NEWS - mobilna aplikacja dla Księgowych!
PRZEWODNIKI on-line Księgowego i Kadrowego
Pomocniki Księgowego

Terminarz

czerwiec 2018
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
5
6
7
8
9
10
12
13
14
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
ASYSTENT GOFIN - Darmowa aplikacja dla Księgowych
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
KODEKS PRACY 2013, Prawo Pracy
UMOWA O PRACĘ - druk, przykład. Wypowiedzenie (rozwiązanie) umowy o pracę.
Wszystko o urlopach pracowniczych - wypoczynkowy, bezpłatny, macierzyński, szkoleniowy
Przydatne linki

Portal Podatkowo-Księgowy

www.GOFIN.pl

www.Gofin.pl/Podatki

www.Gofin.pl/Rachunkowosc

www.Gofin.pl/Bilans

www.Gofin.pl/Prawnik-Radzi

www.Gofin.pl/Skladki-Zasilki

www.Gofin.pl/PIT

www.Gofin.pl/Prawo-Pracy

 
     
Narzędzia Księgowego

www.Asystent.Gofin.pl

www.Newslettery.Gofin.pl

www.PytaniaCzytelnikow.Gofin.pl

www.Druki.Gofin.pl

www.Orzecznictwo.Gofin.pl

www.Terminy.Gofin.pl

www.Forum.Gofin.pl

www.Przepisy.Gofin.pl

www.WideoPomocniki.Gofin.pl

www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl

www.PrzewodnikKadrowego.Gofin.pl

www.Wskazniki.Gofin.pl

www.Interpretacje.Gofin.pl

www.PrzewodnikKsiegowego.Gofin.pl

www.WszystkoDlaKsiegowych.pl

www.Kalkulatory.Gofin.pl

   
     
Serwisy specjalistyczne

www.AutowFirmie.pl

www.PodatekodNieruchomosci.pl

www.StawkiVAT.pl

www.Czas-Pracy.pl

www.PodatekPCC.pl

www.UmowyCywilnoprawne.pl

www.EmeryturyiRenty.pl

www.PodatekVAT.pl

www.UmowyoPrace.pl

www.KalkulatoryPodatkowe.pl

www.PodatkiLokalne.pl

www.UrlopyPracownicze.pl

www.KasaFiskalna.pl

www.PoradnikKsiegowego.pl

www.UrlopyWychowawcze.pl

www.KodeksCywilny.pl

www.PoradyPodatkowe.pl

www.VademecumBHP.pl

www.KodeksPracy.pl

www.Prawnik-Rodzinny.pl

www.VademecumKadrowego.pl

www.KodeksSpolek.pl

www.PrzepisyPrawne.pl

www.VademecumKsiegowego.pl

www.LeasingFinansowy.pl

www.ReprezentacjaiReklama.pl

www.VademecumPodatnika.pl

www.LeasingOperacyjny.pl

www.RozliczeniaPodatkowe.pl

www.ZakladamyFirme.pl

www.OdliczeniaVAT.pl

www.RozliczenieDelegacji.pl

www.ZasilekChorobowy.pl

www.OrdynacjaPodatkowa.pl

www.RozliczenieWynagrodzenia.pl

www.ZasilekMacierzynski.pl

www.PlanKont.pl

www.SerwisBudzetowy.pl

www.Zasilki.pl

www.PodatekAkcyzowy.pl

www.SkladkaZUS.pl

www.ZFSS.pl

www.PodatekDochodowy.pl

www.SrodkiTrwale.pl

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
gofin
sgk
czasopisma
forum
sklep
gazeta podatkowa
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia personalizowanych reklam.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o.

Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam jest partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. (SDO). Odbiorcą informacji z plików cookies są Netsprint S.A., Google LLC oraz spółki zlecające SDO realizację kampanii reklamowej, a także podmioty badające i zliczające tę kampanię. Dane te mogą ponadto zostać udostępnione na rzecz partnerów handlowych SDO.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora w serwisie internetowym.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań, partner Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Stroer Digital Operations sp. z o.o. musi mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.